‘Kevin bloeide helemaal op’

NVS – ADHC Nootdorp – 21-03-2017: Kevin Pompen (leerling van Inspecteur de Vriesschool) aan het werk in het magazijn bij firma Van Gils Automotive. Foto: Jacques Zorgman © Jacques Zorgman

AD – SPECIAAL ONDERWIJS  Veel werkgevers zijn nog huiverig om leerlingen uit het speciaal onderwijs aan te nemen. Toch lukt het de Inspecteur S. de Vriesschool om meer kinderen met een laag IQ te plaatsen bij reguliere bedrijven.

Julia Broos 13-06-17

Manager Ruben Bakkenes van autobedrijf Van Gils Automotive herinnert zich de eerste kennismaking met Kevin Pompen nog goed. De nu 19-jarige leerling van de Inspecteur S. de Vriesschool in Den Haag (voortgezet speciaal onderwijs voor leerlingen met een IQ van 20 tot 60) was extreem verlegen, onzeker en stil. “Er kwam amper een woord uit.”

En kijk hem nu. Kevin kijkt je recht in de ogen, maakt grappen met zijn collega’s, haalde zijn vorkheftruckrijbewijs én heeft sinds kort een vast contract bij het Nootdorpse autobedrijf. Dagelijks verzamelt hij bestelde auto-onderdelen uit het magazijn en doet deze op de post.

“Hij weet elk van de 80.000 onderdelen die hier liggen te vinden”, zegt Bakkenes trots over zijn pupil. Kevins prestaties bleven ook buiten het bedrijf niet onopgemerkt. Vorig jaar sleepte hij de titel beste stagiair van Den Haag in de wacht.

Succesverhaal

Kevin is een van de grote succesverhalen van de De Vriesschool, maar zeker geen uitzonderlijk geval. Dankzij een nieuwe werkwijze die meer op de praktijk is gericht, weet de school voor zeer moeilijk lerende kinderen steeds meer leerlingen onder te brengen bij reguliere werkgevers. Voor stages én zelfs op vaste arbeidsplekken. “Voorheen lukte dat laatste bij een enkeling, nu krijgen zo’n vijf op de vijftien stagiares een arbeidscontract aangeboden”, zegt stagecoördinator Aletta Köhler. Ze werken bijvoorbeeld als vakkenvuller bij de Albert Heijn en Hema of in de keuken van een broodjeszaak.

Op initiatief van de school worden leerlingen sinds een paar jaar meer en op jongere leeftijd dan voorheen klaargestoomd voor een zelfstandig, werkend leven. “Elke ochtend doen ze werkervaring op. De ene groep gaat bijvoorbeeld helpen in het verzorgingstehuis hiernaast, de andere in de groenvoorziening. Zo trainen we ze voor werk”, zegt Köhler.

Thuis

Het is precies wat de overheid wil: mensen, ook met een laag IQ of met andere beperkingen, zoveel mogelijk mee laten doen in het reguliere arbeidsproces. Het alternatief is dat ze terechtkomen in beschut werk, in een dagbesteding of, in het ergste geval, thuis komen te zitten.

Ondanks alle inspanningen van de school belanden nog veruit de meeste leerlingen op gesubsidieerde werkplekken. Voor iemand met een IQ van onder de 60 is het nu eenmaal heel lastig twee of drie handelingen achter elkaar uit te voeren. Koffie zetten, uitschenken en onthouden wie er suiker in wilde en niet, dat is al een enorme opgave. Een beschutte werkplek leek ook het voorland van Kevin, maar hij overtrof tijdens zijn stageperiode alle verwachtingen, van zowel zijn begeleiders op school als van zichzelf. ,,Op mijn oude normale basisschool kon ik niet meekomen en daarom moest ik naar een speciale school. Ik werd daardoor onzeker, dacht dat ik niet zo veel kon. Dat ik ooit een vast contract bij een gewone werkgever zou krijgen, had ik echt nóóit verwacht.”

Aletta Köhler: “Ze waren enorm onder de indruk van wat we hier doen, maar helaas resulteert zo’n bezoek dan niet in een stageplek.”

Dat hij zo goed uit de verf komt bij Van Gils ligt voor een groot deel aan zijn geduldige werkgever, die veel persoonlijke aandacht voor hem heeft. Niet elk bedrijf heeft daar zin in of heeft er de capaciteit voor.

Köhler merkt dat met name kantoren nog steeds heel huiverig zijn om haar leerlingen aan te nemen als stagiair, zelfs voor een korte proefperiode. ,,Laatst kwamen medewerkers van een bank hier op school kijken. Ze waren enorm onder de indruk van wat we hier doen, maar helaas resulteert zo’n bezoek dan niet in een stageplek, laat staan in een arbeidsplaats voor onze leerlingen. Veel bedrijven zijn bang dat onze leerlingen niets kunnen, alleen maar een last zijn en ze denken dat onze leerlingen er allemaal vreemd uitzien.”

Het zijn hardnekkige vooroordelen die volgens Köhler voor een groot deel ongegrond zijn. ,,Veel leerlingen kunnen prima schoonmaken, kopiëren of koffie inschenken op een kantoor. We hebben er ook veel die dolgraag achter een balie zouden willen zitten om klanten op te vangen. Maar dat zien veel bedrijven al helemaal niet zitten.”

© Jacques Zorgman
Kevins baas Ruben Bakkenes begrijpt die huiverigheid best. ,,Ik kan niet ontkennen dat werknemers als Kevin zeker in het begin meer tijd kosten dan gemiddeld. Soms botst het ook met collega’s. Die zijn het dan zat dat ze iets voor de tiende keer uit moeten leggen of dat iemand een stomme fout maakt. Maar dat soort situaties lossen we hier altijd snel op. Iedereen maakt immers fouten.”

Hyundaimonteur

Van Gils Automotive heeft dan ook al veel ervaring met werknemers met ‘een afstand tot de arbeidsmarkt’. ,,Zo hebben we hier een man gehad die ooit was uitgeroepen tot beste Hyundaimonteur ter wereld. Maar na een hersenbloeding kon hij moeilijker bewegen en werd hij ontslagen bij het bedrijf. Bij ons kreeg hij een aangepaste werkplek en fleurde hij weer op. Met zijn hoofd was niets mis, zijn kennis heeft ons enorm verrijkt.”

Toch kan ook Van Gils geen wonderen verrichten. ,,We hebben hier stagiairs van speciale scholen gehad die elke dag te laat kwamen of geen zin hadden in werken. Dan houdt het wat mij betreft snel op.” Die problemen heeft hij nooit met Kevin gehad. Integendeel. Kevin komt steevast een kwartier te vroeg op zijn werk. Vanuit Kijkduin fietst hij vijf dagen per week 15 kilometer heen, 15 kilometer terug. ,,Ik ben flink afgevallen sinds ik hier werk”, zegt hij lachend.

Voorheen zat hij na school als een zoutzak op de bank bij zijn ouders thuis te gamen. Inmiddels kan hij zich niets leukers voorstellen dan het werk dat hij doet. “Het heeft me veel zelfvertrouwen gegeven. Ik durf nu zelfs te denken aan op mezelf wonen onder begeleiding, los van mijn ouders.”

Dingen die altijd ver buiten zijn bereik lagen, komen ineens dichtbij. Zo sluit Kevin niet uit dat hij ooit naar het werk komt in zijn droomwagen, een gigantische Dodge Ram. “Dan moet ik eerst mijn rijbewijs halen. Maar een vorkheftruckbewijs halen is ook moeilijk en dat heb ik al op zak.”

Zijn baas weet zeker dat het hem gaat lukken. “Als Kevin iets écht wil en je geeft hem tijd en ruimte, kan hij álles leren.”

Aletta Köhler: “Veel bedrijven zijn bang dat onze leerlingen niets kunnen en dat ze er gek uitzien.”

http://www.ad.nl/den-haag/kevin-bloeide-helemaal-op~a544f2bf